Tavuk Biryani
Garam masala "Baharat Karışımı"
Raita
Bademli Tavuk
Kuzu Balti
Balti Masala Ezmesi
Tavuk Balti
Sag gosht “Ispanaklı Dana”
Zerde Pilav
Şiri hurma "Şehriyeli Sütlaç"

Altkıta'nın en zengin ve lezzetli mutfaklarından biri olan Pakistan Mutfağı, Hint Mutfağı ile çok benzerlik gösterir ve Altkıta Mutfağı'nın tüm özelliklerini taşır.

Pakistan'da günde üç öğün yemek yenir. Şehirde, sabah kahvaltısında genellikle "Continental Breakfast" dediğimiz, ekmek, tereyağı, reçel ve bazen de yumurtadan oluşan kahvaltı yapılır. Öğleden sonra ve akşam ise geleneksel Pakistan yemekleri yenir.

Kırsal kesimde ve Pakistan'ın bazı bölgelerinde bu durum çok farklıdır. Kahvaltı ana öğündür. Bu kesimde kahvaltıda “Lassi” denilen ayran, taze yapılarak hemen içilir ve yanında "Chapati" (çapati) dediğimiz yassı ekmek yenir. Bu ekmeğe bazen taze tereyağı da süren Pakistanlılar, bazen de bu ekmekle "Curry" (köri) denilen et veya sebzeden yapılan yemeği yerler. Öğle yemeği saat 12.00'ye doğru, hafif şeyler yenerek geçiştirilir. Ama akşam yemeği yine sıcak yemektir ve tüm aileyi bir araya toplar. Akşam yemeğinde genellikle et ve sebze körileri nan, çapati, puri gibi yassı ekmeklerle yenir.

Pakistan Mutfağı'nda et, sebze ve bakliyat az çok eşit şekilde tüketilir. Ekmek ve pirinç de mutfağın vazgeçilmez öğelerindendir. Pirinç, haşlanmış olarak yendiği gibi kırmızı ve beyaz etlerle ve sebze ile birlikte de pişirilir.

Pakistan halkı yemek yemeyi çok sever. Onlar için yemeğin lezzeti ve görünüşü çok önemlidir. Yemeği daha lezzetli bir hale getirmek için çok değişik baharatlar kullanırlar. Genelde bu baharat karışımları içinde kullanılacakları yemeklere göre özel olarak hazırlanır ve hemen kullanılır. Bunların en önemlisi "Garam masala" denilen baharatlar karışımıdır ve biryanide ve çeşitli et kolilerinde kullanılır. Pakistanlıların en sık yedikleri ve sevdikleri et yemekleri ise, tika (tavuk şiş), köri ve köftelerdir. Aynca Tandoori dedikleri ve Tandoor'da pişirilen etler de mutfağın en lezzetli el yemeklerindendir. Tandoor pişmiş topraktan yapılan yuvarlak yarım küre şeklinde ve toprağa gömülü bir fırındır.

Pakistan Mutfagı'nın bir diğer önemli yemek çeşidi de "Balti" lerdir. Bu yemek Pakistan'ın kuzeydoğusunda eski Balistan'da yapılır. Balti, Balti tavada yapılır ve yemek ismini içinde pişirildiği bu tavadan alır. Bu tava Çinlilerin kullandığı Wok'a benzeyen derin bir tavadır ve demir dökülerek yapılır. Balti tava yemek olarak bir nevi köridir. ama içinde az aromalı baharatlar kullanılır ve az acılıdır. Balti tava et ve tavukla hazırlanır, yani bir çeşit, bu parça yağlı, taze sarımsaklı, zencefilli, kişnişli çok hafif taze otlar, kökler ve baharatlarla zenginleştirilmiş et yemekleridir. Yemeği zenginleştirmek için kullanılan baharatlar siyah hardal tohumu, kişniş tohumu, rezene, casia tohumu, karanfil, kakule, kimyon ve tarçındır. Ayrıca garam masala da Balti’lerde kullanılır.

Pakistanlıların bir diğer önemli yemeği de “Dhal”dır. Dhal kuru bakliyattan yapılır, özellikle de mercimek, kuru fasulye ve nohuttan.

Pakistanlılar çok yoğurt yerler. Yoğurdun içine genellikle, kimyon ve nane gibi baharat ve otlar koyarak "Raita" yaparlar. Hemen her yemekte mutlaka bir Raita çeşidi bulunur.

Dini ve kültürel bayramlarda özel yemekler hazırlanır. Bunların arasında en ünlüleri safranlı biryani ve hindisian cevizi kullanılan tatlılardır.

Pakistan tatlıları genellikle süt ve süt ürünlerinden yapılır. Pakistanlılar "Kir" dedikleri bir nevi sütlacın ve helva, lokma gibi tatlıların üzerine gümüş yaprakları hatta çok zengin aileler altın yapraklan koyarak ikram ederler. Gümüşün ve altının sağlığa çok iyi geldiğini, hatta pek çok ilaca katkı maddesi olarak da kullanıldığını söylerler.

Pakistan yemeklerinde kavurma, kızartma, haşlama gibi, hemen hemen tüm pişirme teknikleri uygulanır. Hatta bazı yemekler bu tekniklerin hepsi birden uygulanarak pişirilir. Pakistan'da taze ve kuru meyveden yapılan pek çok içki tüketilir. Pakistan Mutfağı, Afgan, Türk ve Orta Asya Mutfaklarından etkilenmiştir.

Size burada Pakistan'ın en ünlü yemeklerinin tariflerini veriyorum. Aşağıda okuyacağınız tariflerde soğanı kahverengi bir renge dönüşünceye kadar kavurmanızı söyleyeceğim. Bu konuda dikkatli olun ve soğanı yakmayın. Yanmadan çok kavrulmuş olan soğan yemeğinize çok özel bir tat verecektir.

Tavuk Biryani

hazırlama: 40 dakika
pişirme: 20 dakika

1 kg. Basmati pirinç
6 adet tavuk budu
1 baş halka doğranmış soğan
2 adet doğranmış domates
1/2 tatlı kaşığı garam masala
1/2 tatlı kaşığı hint safranı
1,5 tatlı kaşığı kişniş
1 tatlı kaşığı toz kırmızı biber
1 tatlı kaşığı zencefil
4 diş dövülmüş sarımsak
1 çay fincanı sıvıyağ
2 çay fincanı su
tuz

ayrıca,
3-4 adet kakule
5-6 adet karanfil
1-2 adet tane karabiber

Biryani Altkıta'nın en ünlü yemeklerinden biridir. Kuzu etlisi, tavuklusu ve sebzelisi yapılır. Ben burada sizlere en sık yapılan ve en ünlüsü olan Tavuk Biryani'nin tarifini veriyorum.

Pirinci bol su ile yıkayın. Haşlama suyuna, pirince hoş bir koku ve tat vermesi için 1-2 adet tane karabiber, 5-6 adet karanfil ve 3-4 adet kakule atarak biraz diri olarak haşlayıp, süzün.

Tencerede 1 fincan sıvıyağı kızdırın. Halka halinde doğranmış soğanları birbirinden ayırarak tencereye atın, hafif ateşte kahverengi bir renk alıncaya kadar 10 dakika kavurun. Daha sonra dövülmüş sarımsağı ve zencefili ilave edin, şöyle bir çevirip tüm diğer baharatları ve ince doğranmış domatesleri ekleyin. Tavuk butlarım ikiye keserek kavrulmuş soğan, sarmısak, baharat ve domates karışımına atın. Etler altın rengi alıncaya kadar hep birlikte 5 dakika kavurup, 2 çay fincanı su ekleyerek 20 dakika pişmeye bırakın. Tavuk etleriniz piştikten sonra, önceden diri olarak haşladığınız pirincin, hemen hemen üçte birini, bir başka tencerenin dibine koyun. Üzerine bir sıra tavuk eti sıralayın. Soğanlı sostan bir miktar üzerine gezdirin ve üzerini tekrar pirinçle kapatın. Kalan tavuk etlerini ve sosunu boşaltıp pirincin kalanı ile üzerini kapatın. Yani üç kat pirinç, iki kat da tavuk olmak üzere 5 kat olarak hazırlayın. Safranı 1 çorba kaşığı suyun içinde iki dakika kadar bekleterek sulandırıp yemeğin üzerine ekleyin. Safran yemeğe hoş bir koku ve renk verir. Daha sonra kapağını kapatarak kısık ateşte 20 dakika, etler iyice yumuşayıncaya kadar pişirin. Biryani'yi servis yapmadan hemen önce, sosun pirince iyice karışmasını sağlamak için pirinçleri ezmeden karıştırın. Geniş bir tabağa alarak servis yapın.

Garam masala "Baharat Karışımı"

hazırlama: 10 dakika

50 gr. kimyon
50 gr. karabiber
25 gr. karanfil
6 adet siyah kakule
4 tutam küçük hindistan cevizi rendesi
4 tutam tarçın
30 gr. toz zencefil
50 gr. kişniş tohumu
25 gr. rezene tohumu

Baharatları bütün kullanıyorsanız, tane kakulelerin tohumlarını çıkarın. Diğer tane baharatlarla yağsız bir tavada, hafif ateşte 2-3 dakika karıştırarak kavurun. Böylece baharatların kokuları belirginleşir.

Daha sonra tüm baharatları döverek karıştırın, bir kavanoza koyarak dilediğiniz zaman kullanın.

Eğer baharatlan toz halinde kullanıyorsanız yalnızca karıştırıp saklayın.

Raita

hazırlama: 2 dakika

1/2 kg. yoğurt
1 tatlı kaşığı kimyon
1/2 tatlı kaşığı karabiber
tuz

Yoğurdu derin bir kapta çatalla iyice çırpın. İçine tüm baharatları ilave edin. Üzerini toz kırmızı biber ile süsleyerek soğuk olarak servis yapın.

Raita, Biryani ve diğer yemeklerin yanında çok hoş bir serinleticidir. Altkıta'da kuzeyden güneye doğudan batıya hemen her yemeğin yanında mutlaka Raita yenir. Yoğurda çeşitli baharatlar veya salatalık ilave ederek değişik Raita'lar yapılır.

Dilerseniz siz de Raitanıza salatalık rendesi ilave edebilirsiniz.

Bademli Tavuk

Hazırlama: 35 dakika
Pişirme: 30 dakika

1 adet tavuk
2 baş soğan
1.5 su bardağı süt
3 çorba kaşığı hindistan cevizi rendesi
15 adet badem
1 demet maydanoz
1 parça maydanoz
bir tutam toz acı kırmızı biber
8 adet tane kakule
1 tatlı kaşığı tarçın
1 tatlı kaşığı hint safranı
karabiber
tuz

Tavuğu iri parçalara bölün. Maydanozları yıkayıp ayıklayın ve demet halinde bir tarafa bırakın. Soğanları temizleyip salata soğanı gibi iri iri doğrayın.

Tencerede bol sıvıyağı kızdırın. İçine doğranmış soğanları atın ve kahverengi bir renk alıncaya kadar kavurup bir tabağa çıkarın.

Miksere, kavurduğunuz soğanları koyun, üzerine 1,5 su bardağı sütü ilave edin ve mikserden geçirin.

Tencerede sıvıyağı kızdırın. Parça tavuk etlerini kızgın yağa atın ve çevirin. Kırmızı biberi, hini safranını, tarçını, karabiberi, tuzu, maydanoz tohumunu, kakuleleri ve en son hindistan cevizi rendesini ilave edin. Çevirerek hep birlikte kavurun.

Tavuk etleri biraz kavrulup sararınca içine önceden mikserde çektiğiniz soğan ve süt karışımını ekleyin ve yine birlikte çevirin. Kalan sütü ilave edin, bir parça daha karıştırın ve kapağını kapatarak tavuk eti iyice yumuşayıncaya kadar kısık ateşte 30 dakika kadar pişmeye bırakın. Küçük bir tencerede su kaynatın, içine bademleri atıp 1-2 dakika bekletip, süzün. Soğuk sudan geçirin ve bademleri baş ve işaret parmaklarınız arasında tek tek ufalayarak kabuklarını çıkartın. İnce ince kıyarak bir kenara bırakın. Yemek pişince, tavuk parçalarını bir kepçe ile servis kabına alın. Üzerine bademleri serpin. Bir parça sos ekleyin ve maydanozla süsleyerek servis yapın.

Kuzu Balti

hazırlama: 15 dakika
pişirme: 1 saat 15 dakika

1 kg. but tarafından kemiksiz kuzu eti
1,5 su bardağı kaynar su
3 çorba kaşığı balti masala ezmesi
2 çorba kaşığı ghee (posası alınmış tereyağı) veya sıvıyağ
3 diş sarımsak
1 çorba kaşığı garam masala
1 büyük baş soğan
1/2 demet taze kişniş veya 1 çorba kaşığı kişniş tohumu
1 su bardağı su

süs için:
taze kişniş yaprakları veya maydanoz yaprakları

Fırını 190 derecede kızdırın. Eti 3 cm.lik küpler halinde kesin. Firma girecek olan bir tencereye eti, su ve 1 çorba kaşığı balti masala ezmesi ile koyun. Tencerenin kapağını kapatarak 30-40 dakika kadar fırında pişirin. Dana sonra eti suyundan çıkarın ve et suyunu saklayın. Soğanı soyup çok ince olarak kıyın. Sarmısakları soyup dövün. Taze kişnişi yıkayıp kıyın. Ghee'yi yani posası alınmış tereyağını veya sıvıyağı, balti tavaya veya bir Wok'a koyup kızdırın. İçine sarımsakları ve garam masalayı atıp 1 dakika çevirin, ateşi kısıp, kıyılmış soğanları ilave edin. Birlikte karıştırarak, soğanlar sararıncaya kadar kavurun. Ateşi yükseltip kalan 2 çorba kaşığı balti masala ezmesini ve pişmiş kuzu etini ilave edin. Eti 5 dakika altınımsı kahverengi bir renk alıncaya kadar kızartın. Ayırdığınız et. suyunu yavaş yavaş ilave edin. Kaynamaya başlayınca ateşi kısıp 15 dakika hafif ateşte pişmeye bırakın.

Daha sonra kıyılmış taze kişnişi ve suyu pişen ete ekleyerek 15 dakika daha hafif ateşte yavaş yavaş kaynatın.

Et piştiğinde yumuşak, sosu ise koyu ve yoğun olmalıdır. Arzunuza göre tuz ve karabiber atıp taze kişniş yaprakları ile süsleyin. Kuzu Balti'yi yanında haşlanmış pirinç. Elma Chutney ve Nan ile servis yapın.

Balti iki tarafı kulplu künk bir tavadır. İki tarafı kulplu sahanı andırır ama sahandan çok daha kalın ve ağırdır. Isıyı dengeli olarak yayar. Eğer Balti'niz yoksa altı kalın bakır bir tencere veya tava kullanabilirsiniz.

Balti Masala Ezmesi

hazırlama; 10 dakika
pişirme: 5 dakika

4 çorba kaşığı kişniş tohumu
2 çorba kaşığı kimyon tohumu
2 adet kak tarçın
2 tatlı kaşığı rezene tohumu
2 tatlı kaşığı hardal tohumu
2 tatlı kaşığı tane kakule
1 tatlı kaşığı toz çemen
6 adet karanfil
4 defne yaprağı
2 tatlı kaşığı köri
4 tatlı kaşığı hint safranı
1,5 tatlı kaşığı acı kırmızı biber
2 tatlı kaşığı zencefil
10 diş sarmısak
1/4 litre sirke
1/4 litre sıvıyağ

Kak tarçını elinizle kırın. Defne yapraklarını parmaklarınızla ufalayın. Sarmısakları soyup dövün.

Balti tavayı veya altı kalın bir tavayı kızdırın. Hafif ateşte tüm tohum baharatları aromalarını bırakıncaya kadar kavurun. Soğuyunca hepsini bir havana koyup dövün. İçine kalan toz baharatları ve sarmısağı ilave edin. Hepsini sirke ile karıştırıp ezme haline getirin. Küçük bir tavaya sıvıyağı koyup kızdırın. İçine hazırladığınız "Balti" ezmesini koyun ve hafif ateşte 5 dakika kadar kavurun. Soğuyunca hermetik bir kavanoza koyup buzdolabında saklayın. Dilediğiniz zaman kullanın.

Tavuk Balti

hazırlama: 10 dakika
pişirme: 45 dakika

1 kg. kemikleri çıkarılmış tavuk budu
2 çorba kaşığı ghee (posası alınmış tereyağı) veya sıvıyağ
2 diş sarmısak
1 adet kak tarçın
1/2 tatlı kaşığı tane kakule
1 çorba kaşığı garam masala
1 tatlı kaşığı susam
1 tatlı kaşığı haşhaş tohumu
1/2 tatlı kaşığı rezene tohumu
2 baş soğan
3 çorba kaşığı balti masala ezmesi
250 ml. tavuk suyu (2 tavuksu tablet ile hazırlanmış)
250 ml. krem
1 çorba kaşığı taze kişniş yaprağı veya maydanoz
karabiber
tuz

Tavuk etlerini 3 cm. lik küpler halinde kesin. Soğanları çok ince kıyın. Sarımsakları dövün. Tane kakulelerin tohumlarını çıkarın.

Tavada tereyağını eritin. İçine dövülmüş sarımsağı, kak tarçını, kakule tohumlarını ve garam masalayı koyarak 1 dakika orta ateşte karıştırarak kavurun. Susamı, haşhaş tohumunu ve rezeneyi üstlerine ilave edip yarım dakika daha hep birlikte kavurun. Ateşi kısın ve tavaya kıyılmış soğanları ekleyip 10 dakika, soğanlar altın rengi alıncaya kadar çevirin. Balti masala ezmesini tavuk etleri ile birlikte tavaya soğanların üzerine ekleyerek 5 dakika daha, zaman zaman karıştırarak etler altın rengi alıncaya kadar kavurun.

Ateşi biraz daha kısın ve tavaya sıcak tavuk suyunu ilave edin. Tavanın kapağını kapatıp 20 dakika hafif ateşte yavaş yavaş kaynamaya bırakın.

20 dakika sonra içine kremi eklevin ve arada sırada karıştırarak 10 dakika daha pişirin. Yemeğiniz pişince içine taze kişniş yapraklarını atın. Tuzunu ve karabiberini ilave edin. Sıcak sıcak servis yapın.

Sag gosht “Ispanaklı Dana”

hazırlama: 15 dakika
pişirme: 2-2,5 saat

1 kg. kuşbaşı dana eti
1/2 kg. taze ıspanak yaprağı
300 gr. yoğurt
2 baş soğan
1 diş sarmısak
1/2 tatlı kaşığı toz zencefil
1/2 tatlı kaşığı hint safranı
1 tutam toz acı kırmızı biber
1 çorba kaşığı toz kişniş
25 gr. tereyağı
1 çorba kaşığı sıvıyağ
Karabiber
tuz

Soğanları temizleyip ince ince kıyın. Sarımsağı soyup bir tutam tuzla dövün. Sıvıyağı ve tereyağını firma girecek bir tencereye koyun, kızınca içine soğanları, sarımsağı atıp bir çevirin. Zencefili, kişnişi, hint safranını, karabiberi ve acı kırmızı biberi soğan ve sarmısağın üzerine atın. 5 dakika kadar karıştırarak kavurun.

Soğanların üzerine eti ilave edin ve etin her yanı altınımsı kahverengi oluncaya kadar yine karıştırarak kavurun. Daha sonra ıspanakları ekleyin, bir çevirip, yoğurdun yansını tencereye yavaş yavaş koyun. Tencerenin kapağını kapatarak veya bir alüminyum kağıtla örterek 170 derecede kızdırdığınız fırında 2-2,5 saat kadar pişirin. Et pişince yumuşacık olmalıdır. Yemeğin suyu pişine sırasında çok azalırsa, içine zaman zaman bir parça sıcak su ekleyebilirsiniz.

Servis yaparken kalan yoğurdu çırpıp üzerine gezdirin ve yanında haşlanmış pirinç ve Elma veya Mango Chutney ile servis yapın.

Zerde Pilav

hazırlama: 45 dakika
pişirme: 20-25 dakika

1 kg. pirinç
3 litre su
100 gr. kabukları soyulmuş badem
100 gr. kuru üzüm
9-10 adet kakule
1/2 tatlı kaşığı küçük hindistan cevizi rendesi
1 tatlı kaşığı sarı yemek boyası
1/2 tatlı kaşığı safran
4 çorba kaşığı sıvıyağ

şurup için:
1 kg. toz şeker
2 su bardağı su

3 Litre suyu bir tencerede kaynatın. İçine 1 tatlı kaşığı sarı yemek boyasını atın. Yıkamış olduğunuz pirinçleri içine atın ve kaynamaya bırakın. Pirinçler pişince suyunu süzüp bir kenara bırakın.

2 su bardağı suyu 1 kg. şekerle birlikte bir tencereye koyun ve kaynamaya bırakın. Şurubunuz koyulaşınca indirin.

Kakuleleri kabukları ile birlikte dövün, sıvıyağı tencerede kızdırıp, içine dövmüş olduğunuz kakuleleri atın, hindistan cevizi rendesini ilave edin. Karıştırarak biraz kavurun. Böylece kakulenin ve hindistan cevizinin kokusu yağa geçer. Üzerine sıcak şurubu ekleyin ve daha önce pişirdiğiniz pirinci bu karışımın içine atın. Üzerine safranı ekleyin. 15 dakika kadar hafif ateşte kaynadıktan ve pirinç şurubu içtikten sonra üzerine bademleri bütün olarak atın, kuru üzümleri ilave edin ve kapağını kapatarak 5 dakika kadar kısık ateşte demlenmeye bırakın. Daha sonra ateşten alıp dinlendirin.

Dinlenmiş Zerde Pilav'ınızı ezmeden karıştırarak oval bir servis tabağına alın ve sıcak olarak servis yapın. Pirincinizi pişirirken iyice yumuşamasına dikkat edin. Çünkü pirinç şurupla pişerken biraz sertleşir.

Pakistanlılar Zerde Pilav'ı düğünlerde yaparlar; özellikle kına gecelerinde. Kına gecesinde kız evinde geline kına yakılırken, Zerde Pilav pişirilerek oğlan evinden gelen konuklara ve kız tarafının konuklarına ikram edilir.

Şiri hurma "Şehriyeli Sütlaç"

hazırlama: 20 dakika
pişime: 35 dakika

1 litre süt
1/2 su bardağı tel şehriye
1 su bardağı toz şeker
7-8 adet tane kakule
50 gr. badem
50 gr. şam fıstığı
5-6 adet hurma
1/2 su bardağı çekirdeksiz kuru üzüm
1 çorba kaşığı hindistan cevizi rendesi
4 çorba kaşığı sıvıyağ

Sütü tencereye koyun, içine birkaç adet kakule atarak kaynamaya bırakır. Böylece kakulenin tüm kokusu süte geçer. Bademleri kaynayan sıcak suya atın, hemen süzüp, baş parmağınız ve işaret parmağınız arasında ovarak kabuklarını çıkarın. İnce ince kıyın. Hurmaların çekirdeklerini çıkarın. Küçük küçük doğrayın. Şam fıstıklarının ince kabuklarını soyun, ince ince kıyın. Kalan kakulelerin kabuklarını çıkarıp tohumlarını dövün. Sıvıyağı tavaya koyun, kızınca içine dövmüş olduğunuz kakule tohumlarını, üzümleri, kıyılmış bademleri, şam fıstığını, hindistan cevizini ve hurmaları atın. Şöyle bir çevirip üzerine şehriyeleri ilave edin ve şehriyeler altın rengi alıncaya kadar kavurun. Daha sonra tavada birlikte kavrulmuş tüm malzemeyi kaynayan sütün içine boşaltın ve karıştırarak, şehriyeler yumuşayıp tatlı biraz koyulaşıncaya kadar pişirin. Pişen tatlınızı ateşten alıp bir servis kabına boşaltın ve soğuk olarak servis yapın. Dilerseniz içine bir parça portakal veya yasemin çiçeği esansı ekleyebilirsiniz.

Pakistanlılar hazırladıkları bu tatlının üzerine dostluk simgesi olarak gümüş veya altın yapraklar sererler.