Shourbat el ads "Mercimekli Şehriye Çorbası"
Ful nabed "Bakla ve Sebze Çorbası"
Bamia "Bamyalı Et”
Ta'leya ”Sarmısak Sosu”
Falafel "Nohut Köftesi"
Tameya "Bakla Köfteleri"
Koushari "Koşeri"
Kabak Tatlısı
Ommu Ali "Ali'nin Annesi"

Mısır, coğrafi konum olarak üç önemli bölgeye ayrılır. Birincisi kuzeyda 1000 km.lik bir kıyı şeridi olan Akdeniz kıyısı ile, doğuda yine 1000 km.lk Kızıldeniz kıyı şerididir. İkinci bölge ise Nil Deltasıdır. Yüzölçümü küçük olan bu bölge nüfus yoğunluğu açısından en fazla olanıdır. Üçüncü bölge ise, Nil Nehri’nin her iki tarafında ve Sina Yarımadasının ortasında bulunan çöldür. Bu coğrafi konum, toplumun sosyo-ekonomik konumunu belirlediği gibi yeme alışkanlıklarını da belirler.

Kıyı şeridinde daha çok balık ve deniz ürünleri, Nil Nehri Deltası'nda ise pirinç ve kümes hayvanları yenir. Çölde ise daha çok kuzu, koyun ve bakliyat tüketilir.

Mısırlılar kahvaltıda ekmek, tereyağı, reçel, bal ve değişik peynirler yer, yanında ise süt veya çay içerler. Bazı bölgelerde kahvaltıda kaynamış yumurta, bazılarında ise Tameya denilen Mısır'a özgü bir yemek yerler. Tameya bakla ve undan yapılmış bir çeşit sebze köftesidir. Kızartıldıktan sonra üzerine susam serpilerek yenir.

Mısırlılar öğle yemeklerini, öğleden sonra saat dört civarında yerler. Öğle yemeği kışın, çorba, tavuk veya kuzu eti, salata veya sebze, makama veya pilavdan oluşur ve meyve ile biter.

Mısır sıcak bir ülke olduğu için, Mısır Mutfağı genelde sebze ve meyveye dayalıdır. Bu ülkede çok bol ve çeşitli sebze ve meyve yetişir ve çok da ucuzdur.

Mısır halkının yemekleri daha çok tencere yemekleridir. Kızartma ve ızgara da sık kullanılan ve sevilen pişirme yöntemlerindendir. Tencere yemeklerinde en önemli olanlar çorbalardır. Özellikle tüm baklagilleri kullanarak çok çeşilli ve zengin çorbalar yaparlar. Baharat ve ot olarak en çok karabiber, kimyon, kuru nane, dereotu, samusak, soğan, maydanoz ve kişniş kullanan Mısırlılar, tatlıya da çok düşkündür. Baklava, kadayıf, kabak tatlısı ve tüm sütlü tatlılar hemen her gün aranan tatlılardandır. Bu tatlıların en önemlilerinden biri "Ommu Ali" "Ali'nin Annesi" dir. Bu tatlının küçük bir öyküsü vardır. Bu öyküye göre, Mısır Hıdiv'i (Osmanlı'nın Mısır Valisi) zaman zaman kıyafet değiştirerek halkın arasına karışır ve onları evlerinde "Tanrı misafiri" olarak ziyaret ederdi. Tine bir akşam Vali, Kahire'nin yan mahallelerinden birindeki küçük bir evin kapısını çalar ve eve konuk olur. Kıyafet değişikliğine rağmen Vali'yi tanıyan aile ne ikram edeceği konusunda telaşa düşer. Evde yenebilecek hemen hiçbir şey yoktur. Fakat evin hanımı mulfağındaki malzemelerle, ki bunlar çeşitli kuruyemişler, süt ve yufkadır, çok hoş bir tatlı yapar ve Vali’ye ikram eder. Vali tatlıyı çok sever, ev sahibine tatlının adını sorar. Tatlının herhangi bir adı olmadığından ev sahibi birden şaşırır ve hemen tatlıyı karısı yaptığı için "Ommu Ali" "Ali'nin Annesi" der. O gün bugün Mısırda bu tatlı ünlü olur ve büyük bir zevkle yenir.

Mısırlıların ilkbahar başlangıcında kutlanan "Firavunlar Bayramı" vardır. Bu bayramda Mısırlılar taze soğan, tuzlu balık ve haşlanmış yumurta yerler.

Mısırlıların günlük yaşamında Türk Kahvesinin çok önemli bir yeri vardır. Yalnız Mısırlılar bu kahvenin içine çekilmiş kakule katarak, kahveyi kokulandırırlar.

Shourbat el ads "Mercimekli Şehriye Çorbası"

hazırlama: 15 dakika
pişirme: 55 dakika

350 gr. kırmızı mercimek
1 büyük baş soğan
2 diş sarımsak
1 tatlı kaşığı kimyon
1/2 tatlı kaşığı kişniş
2 litre tavuk suyu
2 çorba kaşığı limon suyu
100 gr. tel şehriye
2 çorba kaşığı kıyılmış maydanoz
2 çorba kaşığı zeytinyağı
taze çekilmiş karabiber
tuz

Mercimekleri bol su ile iyice yıkayıp süzün Soğanı ince ince kıyın. Sarmısaklan dövün. Büyük bir tencereye yağı koyup kızdırın. İçine kıyılmış soğanları atıp, hafif ateşte soğanlar saydamlaşıncaya kadar 10 dakika kavurun. Sarımsağı, kimyonu ve kişnişi İlave ederek 1-2 dakika daha kavurun. Baharatlı soğan karışımına mercimekleri atın, bir karıştırıp tencereye sıcak tavuk suyunu ilave edin. Kaynamaya başlayınca ateşi iyice kısıp tencerenin kapağını yarım kapatarak 50 dakika, mercimekler iyice yumuşayıncaya kadar pişirin. Şehriyeleri kaynayan mercimeklerin üzerine ekleyin. Limon suyunu, tuzu ve karabiberi ilave edip 3-4 dakika şehriyeler pişinceye kadar hafif ateşte kaynatın. Çorbanız hazır olunca, kıyılmış maydanozları çorbaya atıp karıştırın. Sıcak olarak servis yapın.

Ful nabed "Bakla ve Sebze Çorbası"

hazırlama: 40 dakika
pişirme: 25 dakika

1/2 kg. kuru bakla
2 baş soğan
2 diş sarımsak
5 çorba kaşığı zeytinyağı
1 tatlı kaşığı kimyon
2 tatlı kaşığı toz kırmızıbiber
1 tatlı kaşığı toz acı kırmızıbiber
2 defne yaprağı
1 büyük havuç
2 orta boy domates
1 litre sebze suyu
1 demet maydonoz
3 çorba kaşığı limon suyu
taze çekilmiş karabiber
8-10 adet taze nane yaprağı
tuz

Baklaları düdüklü tencerede 20-25 dakika iyice pişinceye kadar haşlayın. Düdüklü tencereniz yoksa, baklaları bir gece evvelden soğuk suyla ıslatarak ertesi gün iyice pişinceye kadar haşlayın. Soğanları ince ince kıyın. Sarımsakları dövün. Domatesleri küçük küçük doğrayın. Maydanozu ince ince kıyın. Havucu ince yuvarlak dilimler halinde doğrayın. Büyük bir tencereye zeytinyağını koyup kızdırın. İçine soğanları ve sarımsakları atarak, soğanlar saydam bir görünüm alıncaya kadar kavurun. Havuçları, kimyonu, defileleri, tatlı ve acı kırmızı biberi ilave ederek 5 dakika orta ateşte karıştırarak pişirin.

Tencereye doğranmış domatesleri ve sebze suyunu ilave edin. Ateşi kısarak 15 dakika havuçlar yumuşayıncaya kadar kaynamaya bırakın.

Haşlanmış baklaları, kıyılmış maydanozu, limon suyunu, tuzu ve karabiberi ilave ederek 5 dakika daha hafif ateşte kaynatın. Taze nane yapraklarını üstüne serperek sıcak sıcak yanında pide ile servis yapın.

Bamia "Bamyalı Et”

hazırlama: 35 dakika
pişirme: 2-2,5 saat

1 kg, kemiksiz parça koyun eti veya 1 kg. kemiksiz parça dana eti
1/2 kg. taze bamya
1 büyük baş soğan
100 gr. tereyağı
1/2 tatlı kaşığı kimyon
2 domates
2 çorba kaşığı domates salçası
1/2 su bardağı su
1 etsu tablet
2 çorba kaşığı sıvıyağ
1/2 tatlı kaşığı toz şeker
1,5 tatlı kaşığı karabiber
tuz

servis için:
ta’leya sos

Domateslerin kabuklarını soyup rendeleyin ve bir kenara bırakın. Soğanı ince ince kıyın. Suyu kaynatın, içine etsu tableti elinizle ufalayarak atın. Bir taşım kaynayınca ateşten alıp bir kenara bırakın. Tereyağının yansını altı kalın bir tavada kızdırın. İçine bir sıra olarak etleri dizin. Etleri çevirerek iki tarafları altınımsı kahverengi oluncaya kadar kızartın ve bir tencereye alın. Bu şekilde tüm etleri kızartın. Gerekirse zaman zaman tavaya bir parça daha yağ ekleyebilirsiniz, içinde etleri kızarttığınız tavadaki yağa kıyılmış soğanları atın. Ateşi kısıp soğanlar saydamlaşıncaya kadar yavaşça karıştırarak kavurun. Kimyonu, rendelenmiş domatesi, domates salçasını ve hazırladığınız et suyunu soğanların üzerine ilave edin; karıştırarak 10 dakika kadar hafif hafif kaynatın. Hazırladığınız koyu sosu tenceredeki kızarmış etlerin üzerine boşaltın. Tuzu, şekeri ve karabiberi ilave edin. Tencerenin ağzını sıkıca kapatıp 1,5 saat hafif ateşte pişirin.

Bamyaların saplarını tepesinden "huni" şeklinde, bamyaları delmeden temizleyin. Hemen yıkayıp süzün ve temiz bir mutfak bezi ile kurulayın.

Tereyağının kalanını ve sıvıyağı başka bir tavada kızdırın. İçine kurulamış olduğunuz bamyaları atın ve orta ateşte 3 dakika kadar kızartın.

Bamyaları tencerede pişen etin üzerine yavaşça koyun. Tekrar tencerenin kapağını kapatarak 40 dakika, etler yumuşayıncaya kadar pişirin.

Bu arada aşağıda tarifini verdiğim gibi Ta'leya sosu hazırlayın ve sıcak sıcak bamyaların üzerine dökün. Yemeğinizi sıcak olarak yanında sade pirinç pilavı ile servis yapın.

Dilerseniz Ta'leya sosu biraz fazla hazırlayıp, ayrıca, yemeğin yanında da sıcak olarak servis yapabilirsiniz.

Ta'leya ”Sarmısak Sosu”

hazırlama: 5 dakika
pişirme: 3-4 dakika

5-6 diş sarmısak
1/4 tatlı kaşığı tuz
2 çorba kaşığı posası alınmış tereyağı
1 tatlı kaşığı toz kişniş
bir tutam toz acı kırmızı biber

Ta’leya sarımsak sosu yemek piştikten sonra, hemen sıcak olarak yemeğin üzerine eklenen bir sostur. Mısırlılar bu sosu genellikle sıcak et ve sebze yemeklerine eklerler. Sarımsağın miktarı arzuya veya sarımsak dişlerinin büyüklüğüne göre değişebilir. Ortalama kişi başına bir orta diş sarmısak düşünülebilir.

Sarımsakları soyun ve tuzla birlikle havanda dövün. Küçük bir tencerede tereyağını kızdırıp içine sarımsakları atın. Sarımsaklar altınımsı kahverengi oluncaya kadar, durmadan kanştırarak kavurun. Tencereyi ateşten alarak içine kişnişi ve kırmızı biberi atın. Tekrar karıştırarak sıcak et ve sebze yemeklerinize, yemek piştikten sonra ilave edin.

Falafel "Nohut Köftesi"

hazırlama: 25 dakika
nohutun suda kefelemesi: 1 gece
pişirme: 15 dakika

1 kg. nohut
1/2 kg. yeşil biber
1/2 kg. taze soğan
1 demet maydonoz
1 demet dereotu
1 yumurta
1 tatlı kaşığı kabartma tozu
sıvıyağ
karabiber
tuz

Nohutu bir gece evvelden ıslatın. Ertesi gün maydanozu, soğanları, dereotunu, biberleri temizleyerek yıkayın. Nohutu süzün. Bir kıyma makinesinde veya mikserde nohutu tüm yeşil sebzeler ile birlikte çekin. Çektiğiniz nohut ve yeşil sebze karışımını bir tepsiye koyarak içine bol karabiber, kabartma tozu ve biraz tuz atın. Bir yumurtayı kırın ve çekilmiş nohut, tüm yeşil sebzelerin suyunu çekinceye kadar elinizle yoğurun. Köfte hamuru gibi bir hamur elde edersiniz. Daha sonra elinizi biraz sıvıyağ ile yağlayıp, hamurdan parçalar koparın ve avucunuzda yuvarlayarak, yassı yuvarlak köfteler hazırlayın. Derin bir tavada kızdırdığınız bol sıvıyağda kızartın. Sıcak köftelerin üzerine susam serperek yanında bol yeşillikle servis yapın.

Tameya "Bakla Köfteleri"

Hazırlama: 1 saat
dinlenme: 2 gün + 30 dakika +20 dakika
Pişirme: 5 dakika (bir tava için)

1 su bardağı ful nabed (kuru bakla)
6 taze soğan
½ demet maydonoz
1/2 demet taze kişniş
3 diş sarmısak
1 tatlı kaşığı karabiber
1/4 tatlı kaşığı toz acı kırmızı biber
1/4 tatlı kaşığı karbonat
3 çorba kaşığı susam
1,5 tatlı kaşığı tuz
kızartmak için sıvıyağ

Kuru baklaları derin bir kaba koyun ve üzerine çıkacak kadar soğuk su doldurarak ıslatın. 2 gün, 2-3 kere suyunu değiştirerek soğuk suda bekletin. 2 gün sonra suyunu süzün. Baş ve işaret parmaklarınızın arasında ufalayarak kabuklarını çıkarın. (Baklaların kabuklarını rahat soyabilmek için pişirmeyin.)

Taze soğanlan, maydanozu ve taze kişnişi ince ince kıyın. Sarımsakları dövün. Susamları yağsız bir tavada altın rengi alıncaya kadar kavurun. Tüm baklaları derin bir kaba koyun ve üzerine, çok ince kıyılmış taze soğanı, maydanozu, kişnişi, sarımsakları, karbonatı, kırmızı biberi, karabiberi ve tuzu atıp karıştırın. Daha sonra karışımın yarısını bir miksere koyarak iki kere mikserden geçirin. Sonra kalan yarısını yine iki kere mikserden geçirin ve ikisini karıştırıp iyice yoğurun. Daha sonra üstünü örterek serin bir yerde 30 dakika dinlenmeye bırakın. Bakla hamurunuz dinlenince, hemen hemen 1 çorba kaşığı kadar hamuru alın ve 4 cm. çapında kalın köfteler yapın. Köftelerin iki tarafını susama bulayın ve oda sıcaklığında 20 dakika bekletin.

Tavaya bol sıvıyağı koyup 180 derecede ısıtın. Küçük bir ekmek parçası atarak yağın kızgınlığını kontrol edin. Ekmek 45 saniyede kahverengi olmalı. Tavaya aldığı kadar Tameya atın ve 5 dakika çevirerek kızartıp içine kağıt peçete serdiğiniz bir tabağa çıkarın. Tameya'ları tavanın büyüklüğüne göre 5-6 tane atabilirsiniz. Yalnız 5 dakikalık kızartma süresi bir tava içindir. Tameya'ları servis tabağına alın ve yanında, bol karışık salata, Humus ve Khoubiz ile servis yapın.

Koushari "Koşeri"

hazırlama: 1 saat
pişirme; 1,5 saat (toplam süre)

125 gr. pirinç
125 gr. herhangi bir makarna
1 küçük kase yeşil mercimek
1 küçük kase nohut
1 büyük baş soğan
1 çorba kaşığı un

sos için:
2 baş soğan
3 diş sarmısak
2 adet domates
4 adet yeşil biber
1 su bardağı su
2 çorba kaşığı domates salçası
1 tatlı kaşığı toz kırmızı biber
1/2 su bardağı sıvıyağ
tuz

Pirinci, makarnayı, mercimeği ve nohutu ayrı ayrı haşlayın, sularını süzüp bir kenara bırakın.

Sos için önce sarımsakları ayıklayıp dövün. Soğanları rendeleyip yeşil biberleri ince ince kıyın. Yağı tavada kızdırıp, önce soğanları sonra yeşil biberleri ve daha sonra da kabukları soyulmuş ve ince doğranmış domatesleri içine atın ve hafif ateşte hep birlikte çevirin. Tuzu, kırmızı biberi, salçayı ve 1 bardak suyu ekleyin, birlikte pişmeye bırakın.

2 baş soğanı iri halkalar halinde doğrayın, üzerine 1 çorba kaşığı un serperek karıştırın. Derin bir tavada yağı kızdırın, içine unlanmış soğanları atarak kızartın. Soğanın unlanarak kızartılması soğanın pişme sırasında suyunu kaybetmeden gevrek olarak kızarmasını sağlar. Kızarmış soğanları kağıt bir peçetenin üzerine alın. Kağıt peçete soğanların fazla yağını alır. Daha önce haşladığınız nohut, mercimek ve makarnayı kızdırılmış sıvıyağda 2-3 dakika kadar ayrı ayrı çevirin. Derin bir servis kabının dibine makarnanın yarısını bir kat serin, üzerine sırayla birer kat olarak, mercimeği, pirinci ve nohutu yayarak ilave edin. En son makarnanın kalan yarısı ile üstünü kapatın. Kızarmış soğanları üzerine yayın. Hazırladığınız domates sosunu tüm malzemelerin üstüne yayarak dökün. Sıcak olarak servis yapın.

Kabak Tatlısı

hazırlama: 40 dakika
pişirme: 45 dakika

1 kg. bal kabağı
1.5 su bardağı toz şeker
1/2 su bardağı hindistan cevizi rendesi
1/2 su bardağı çekirdeksiz kuru üzüm
1 su bardağı dövülmüş fındık

krema için:
125 gr. tereyağı
3 çorba kaşığı silme un
3 su bardağı süt
4 çorba kaşığı toz şeker

Bal kabağını temizleyip iri parçalara bölün. Üzerine toz şekeri serperek bir kenara bırakın. Kabak suyunu bırakınca hafif ateşte ayrıca su eklemeden kaynamaya bırakın Kabaklar pişip suyunu çekince ateşten alın ve soğumaya bırakın. Yani bal kabağını aynı kabak tatlısı yapar gibi pişirin. Daha sonra kabak parçalarını bir tart kabına veya 30 cm. çapında kenarları yüksek bir fırın kabına dizin. Üzerine kuru üzümü, hindistan cevizi rendesini ve dövülmüş fındıkları serpin. Bir kevgirle kabakları hafif parçalayarak, malzemenin kabaklara karışmasını sağlayın. Bu işlemi yaparken kabakları ezmemeye dikkat edin. Daha sonra kremasını hazırlayın.

Krema için; derin bir tencerede, sütü unla birlikte karıştırın. Unun top top olmamasına dikkat edin. Şekeri ilave ederek yine karıştırın ve ateşe koyun. Kanştırarak biraz koyulaşmcaya kadar hemen hemen 5 dakika pişirin, inmesine yakın tereyağını ilave edin.

Kremayı sıcak sıcak kabakların üzerine dökün ve önceden orta derecede ısıtılmış firma atarak 40-45 dakika kadar pişirin. Aynı, fırında sütlaç gibi, tatlının üzeri nar gibi kızarınca çıkarın.

Tatlınızı ılık veya soğuk olarak servis yapabilirsiniz.

Ommu Ali "Ali'nin Annesi"

hazırlama: 35 dakika
pişirme: 20 dakika

1 paket yaprak hamuru
1 litre süt
1 su bardağı toz şeker
1/2 su bardağı çekirdeksiz kuru üzüm
1/2 su bardağı çekilmiş fındık
1/2 su bardağı çekilmiş şam fıstığı
1/2 su bardağı çekilmiş badem
1/2 su bardağı hindistan cevizi rendesi
1/2 litre krem
1 çorba kaşığı toz şeker
15 gr. tereyağı

Yaprak hamurunu 1 cm. kalınlığında açın. Fırın tepsisinin dibini tereyağı ile yağlayın Hamuru kabın dibine serin ve çok kabarmasını önlemek için, çatalın ucunu hamurun birkaç yerine batırın. Önceden kızdırılmış fırında 20-25 dakika kadar pişirin. Kızarınca fırından çıkarın ve soğumaya bırakın.

Toz şekeri, sütle derin bir tencereye koyup birlikte kaynatın ve ılımaya bırakın. Daha sonra soğumuş yaprak hamurunu küçük parçalara bölün ve fırına girecek derin bir kabın dibine bir sıra olarak dizin, üzerine ılık şekerli sütü gezdirin, badem, fındık, kuru üzüm, hindistan cevizi rendesi

ve şam fıstığı karışımından bir parça serpeleyin. Tekrar daha önce parçalamış olduğunuz yaprak hamurundan bir kat daha üzerine dizin ve yine badem, fındık, kuru üzüm, şam fıstığı ve hindistan cevizi karışımından serpeleyin. Bu işlemi hamurunuz bitinceye kadar tekrar edin.

En üstüne yine fıstık ve badem karışımını bol olarak serpin.

Kremi toz şeker ile çırpın. Ommu Ali’nin üzerine dökerek yayın, önceden kızdırılmış orta ısıdaki fırında hemen hemen 20 dakika ustu kızarıncaya kadar pişirin ve ılık olarak servis yapın.